Krzywa wieża w Pizie – historia i ciekawostki!

Krzywa wieża w Pizie to z pewnością jedna z najpopularniejszych budowli na świecie. Dość zabawnym faktem jest to, że oprócz ciekawego wyglądu zewnętrznego, który jednak można spotkać przy okazji wielu innych budowli, ta wieża znana jest właśnie dlatego, że jest krzywa. Ludzie nieraz przemierzają pół świata po to, żeby sprawdzić, czy wieża w Pizie faktycznie jest odchylona od podłoża o prawie 5 metrów i oddać się chwili namysłu, dlaczego się nie przewraca. Jednakże trzeba przyznać, że historia słynnej budowli i ciekawostki z nią związane zasługują na uwagę. W końcu rocznie odwiedza ją ponad 10 milionów turystów! Dziś chcemy podzielić się z Wami historią krzywej wieży, odpowiedzieć na pytanie, dlaczego jest krzywa i, czemu jeszcze się nie przewróciła. Koniecznie zostań z nami!

Historia Krzywej wieży w Pizie

Torre Pendente di Pisa (Krzywa wieża w Pizie) wchodzi w skład zespołu złożonego z katedry, dzwonnicy, baptysterium i cmentarza. Stoi tuż obok katedry na Polu Cudów – Campo dei Miracoli w Pizie. Została zaprojektowana przez Guglielmo i Bonanno Pisano. 

Krzywa wieża w Pizie - historia i ciekawostki - foto Ray Harrington - Unsplash
Krzywa wieża w Pizie – foto Ray Harrington / Unsplash

Budowa wieży w Pizie rozpoczęła się w 1174 roku i trwała ponad 200 lat. Budowano ją bowiem w trzech etapach. Ich długi i skomplikowany przebieg był oczywiście uzależniony od procesu powolnego przechylania się, ale o nim za chwilę. Pierwszy etap budowy trwał od 1173 do 1178 r.  Następnie roboty wznowiono w 1272 r., a drugi etap zakończono w 1278 r. Trzeci etap natomiast trwał od 1370 roku aż 10 lat. To wtedy dodano ostatnie piętro wieży i umieszczono w nim dzwony.

Krzywa wieża w Pizie - historia i ciekawostki - foto Matteo Vistocco - Unsplash
Krzywa wieża w Pizie – foto Matteo Vistocco / Unsplash

Krzywa wieża w Pizie nie jest więc w istocie wieżą, ale dzwonnicą. W 1990 roku budowlę zamknięto dla zwiedzających, a ponowne otwarcie nastąpiło w 2001 roku. Co ciekawe, środek budowli składa się jedynie z zakręcanej klatki schodowej, która umożliwia wejście na górę. Samo wejście i zejście trwa 40 minut, a do pokonania mamy dokładnie 297 stopni.

Krzywa wieża w Pizie – charakterystyka techniczna

Budynek powstał z białego marmuru na planie okręgu o średnicy 15,484 m, na trzymetrowym fundamencie. Krzywa wieża w Pizie ma osiem kondygnacji. Masę dzwonnicy ocenia się na 14 tysięcy ton. Sześć środkowych pięter otaczają ażurowe galeryjki. Domniema się, że są one wynikiem wpływu architektury bizantyjskiej lub muzułmańskiej.

Krzywa wieża w Pizie - historia i ciekawostki - foto Mathias Bach Laursen - Unsplash
Krzywa wieża w Pizie – foto Mathias Bach Laursen / Unsplash

Świadectwem wpływów muzułmańskich są także zewnętrzne obwódki z czerwonego i białego marmuru. Z zewnątrz, przyziemie katedry zdobi ślepa galeryjka arkadowa. Schody wewnątrz dzwonnicy mają 251 stopni, a wewnętrzna średnica wieży wynosi 7,368 m. Na każdym piętrze wieży znajduje się po 30 łuków, ostatnie piętro zaopatrzone jest w 16 łuków. To właśnie tam znajduje się 9 dzwonów o łącznej wadze 9.5 tony.

Krzywa wieża w Pizie - historia i ciekawostki - foto Marco Ceschi - Unsplash
Krzywa wieża w Pizie – foto Marco Ceschi / Unsplash

Dlaczego wieża w Pizie jest krzywa?

Proces przechylania się wieży nastąpił już na pierwszym etapie, przy IV kondygnacji. Powodem było zapewne pozostawienie fundamentów na zbyt krótko. Przy niestabilnym podłożu, które spotykane jest często przy np. budowie latarni morskich, fundamenty powinny pozostać w ziemi, w stanie spoczynku przez co najmniej rok.

Krzywa wieża w Pizie - historia i ciekawostki - foto Goh Rhy Yan - Unsplash
Krzywa wieża w Pizie – foto Goh Rhy Yan / Unsplash

Budowę rozpoczęto jednak zbyt wcześnie, przez co fundamenty zaczęły „siadać”, a sama wieża przechylać. Oczywiście podjęto próby wyprostowania jej, wydłużając kolumny po jednej stronie, ale w ostateczności osiągnięto skutek odwrotny do założonego, bo wieża przechyliła się w drugą stronę. Pod koniec budowy nachylenie wieży wynosiło 1,5 stopnia.

Zamknięcie Krzywej wieży w Pizie

W 1990 roku krzywą wieżę zamknięto dla turystów. Jej krzywizna wynosiła wtedy bowiem 5,5 stopnia. Również w tym okresie runęła inna toskańska wieża, która wcale nie była przechylona. Władzom miasta dało to do myślenia. Chcieli, aby zwiedzanie miasta i samo wejście na wieżę było bezpieczne. Powołano więc specjalny zespół, który miał za zadanie opracować najlepszą metodę ocalenia wieży. Konserwacja trwała ponad 20 lat.

Krzywa wieża w Pizie - historia i ciekawostki - foto Francesco Ungaro - Unsplash
Krzywa wieża w Pizie – foto Francesco Ungaro / Unsplash

Wzmocniono fundamenty i oczyszczono wieżę ze wszystkich zanieczyszczeń. Usunięto pył, smog oraz wszystkie „pamiątki” pozostawione przez turystów. Pozbierano również wszystkie kawałki białego marmuru, które poodpadały w ciągu lat i umieszczono je na miejscu. Piza odzyskała swoją słynną wieżę, a turyści jeden z popularniejszych zabytków do zwiedzania.

Czy Krzywa wieża w Pizie kiedyś się przewróci?

Renowacja wieży pozwoliła zatrzymać i znacznie zmniejszyć jej nachylenie. Odpowiedź na pytanie, czy Krzywa wieża w Pizie kiedyś runie, nie jest oczywista. Istnieje bowiem takie prawdopodobieństwo. Warto jednak zwrócić tu szczególną uwagę na słowo „kiedyś”. Wieża dostała gwarancję stabilności na kolejne 200-300 lat. Możemy być zatem spokojni.

Krzywa wieża w Pizie - historia i ciekawostki - foto Dmitry Bukhantsov - Unsplash
Krzywa wieża w Pizie – foto Dmitry Bukhantsov / Unsplash

Ponadto, Krzywa wieża w Pizie przeżyła już 4 bardzo silne trzęsienia ziemi. I stoi! Co ciekawe, za jej obecną stabilność odpowiada ten sam czynnik, co za przechylenie – gliniaste podłoże. Amortyzuje wszelkie wstrząsy w taki sposób, że nie dochodzą one do fundamentów zabytku. Trzeba przyznać więc, że wieża w Pizie jest budowlą, której wyjątkowość tkwi w naturze.

Krzywa wieża w Pizie – ciekawostki

Jak każdy wiekowy zabytek, Krzywa wieża w Pizie kryje za sobą wiele ciekawostek. Oto kilka z nich.

  • Kompleks znajdujący się na Piazza del Duomo został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO w 1987 r. W jego skład wchodzi Katedra Santa Maria Assunta, Baptysterium San Giovanni, cmentarz Camposanto Monumentalne oraz krzywa wieża.
  • Liczne próby wyprostowania wieży, przeprowadzane na przestrzeni lat spowodowały, że wieża przechylała się w różnych kierunkach. 
  • Zespołem konserwacyjnym zajmującym się „prostowaniem” wieży od roku 1990 kierował profesor Michele Jamiołkowski – włoski inżynier o polskich korzeniach. 
  • Z jednej ze sławnych legend możemy się dowiedzieć, że około roku 1600 sam Galileusz przeprowadzał eksperyment dotyczący badania przyspieszenia właśnie ze szczytu Wieży! Zrzucał dwie kule o odmiennej masie z góry i obserwował prędkość spadania. Jest to jednak tylko legenda, której nie potwierdzają żadne realne dowody.
  • Dyktator Włoch, Mussolini wypowiadał się bardzo niepochlebnie na temat budowli. Według niego błędna konstrukcja i przechył były hańbą i wstydem narodowym dla Włoch. W trakcie swojego panowania chciał postawić krzywą wieżę do pionu. W tym celu u jej nasady wywiercono otwory, przez które wpompowano cement, dzięki któremu wieża miała odnaleźć balans. W efekcie wieża przechyliła się jeszcze bardziej.
  • Na cześć słynnej wieży w Pizie została nazwana formacja skalna na archipelagu Geologie, u wybrzeży Antarktydy wschodniej. 
  • Krzywa wieża w Pizie znana jest również jako punkt obserwacyjny wojsk niemieckich za czasów II Wojny Światowej. Plan zakładał jej zniszczenie podczas ataku wojsk amerykańskich. Krzywa wieża nadal należy do obecnych nie tylko na zdjęciach cudów architektury dzięki Leonowi Wecksteinowi, który był odpowiedzialny za przekazanie sygnału do ataku. Można się domyślać, że przeciwny zburzeniu zabytku Pizy, przeoczył działania wojsk drugiej strony.
  • Z powodu licznych prób jej prostowania dzwonnica nie jest całkowicie prosta, a ma kształt banana.
Krzywa wieża w Pizie - historia i ciekawostki - foto Darryl Brooks - Unsplash
Krzywa wieża w Pizie – foto Darryl Brooks / Unsplash

Krzywa wieża w Pizie nadal pozostaje jednym z najbardziej znanych zabytków na świecie. Jej widok zadziwia przybyłych z każdego zakątka globu niezależnie od wieku. Atrakcje, które oferują Włochy, zdecydowanie są koroną południowej Europy w dziedzinie architektury.

Krzywa wieża w Pizie - historia i ciekawostki - foto Daria Andraczko - Unsplash
Torre Pendente di Pisa – foto Daria Andraczko / Unsplash

Aktualnie wieża jest zamknięta dla zwiedzających. Po ustaniu pandemii z pewnością będzie można wejść na szczyt dzwonnicy ponownie. Bilet wstępu kosztuje 18 euro. Pozostałe zabytki na Campo dei Miracoli można odwiedzić za 9 euro (Baptysterium, Cmentarz Camposanto, Muzeum delle Sinople i Muzeum Katedralne). Wejście do samej katedry jest bezpłatne.

Zobacz również: Leśne apartamenty przy Hotelu Bjornson | Domek letniskowy w Beskidach

Udostępnij ten artykuł
Zapisz się do newslettera

wyrażam zgodę na przetwarzanie podanych powyżej danych w celu otrzymywania newslettera.

wyrażam zgodę na otrzymywanie informacji handlowych od klientów PLN Design.

Wpisz szukane słowo i kliknij enter