W tym szaleństwie jest metoda, czyli o pożytecznej zabawie

W tym szaleństwie jest metoda, czyli o pożytecznej zabawie

O pożytkach płynących z zabawy pisał już sam Arystoteles. Przestrzegał jednak, by nie marnować zbyt dużo czasu na rozrywkach. Gdyby jednak wiedział o istnieniu bawialni, które jednocześnie uczą, rozwijają umiejętności i dostarczają mnóstwo frajdy – zmieniłby zdanie. Dzięki naszemu tekstowi dowiesz się, jak wybrać bawialnię najlepszą dla Twojego dziecka.

Zabawa to nieodłączna część naszego życia, bez względu na nasz wiek. Ale to właśnie dla dzieci ma ona szczególne znaczenie. Stanowi ona doskonały bodziec do działania, będąc zatem bardzo ważnym elementem dziecięcego rozwoju. Zabawa najmłodszym pomaga rozwijać się intelektualnie, emocjonalnie, estetycznie, ruchowo i duchowo. Uczy relacji społecznych oraz funkcjonowania w otoczeniu. Wszystko to brzmi pięknie – pod warunkiem, że zapewni się dziecku odpowiednie warunki do zabawy. Jak tego dokonać? Nieocenioną pomocą są bawialnie, gdzie zgromadzone sprzęty, odpowiednio dobrane kolory i profesjonalna opieka podporządkowane są dobru dziecka.

jednak wiadomo, bawialnia bawialni nierówna. Obecnie otaczający nas świat dostarcza mnóstwa bodźców, a ich nadmiar może być dla dziecka dezorientujący i przyczyniać się do rozproszonej uwagi. Niestety, problemy te dotyczą także bawialni. Przygotowując się do zaprojektowania jednej z krakowskich bawialni zrobiliśmy dokładne rozeznanie wśród istniejących placówek.
Chcemy podzielić się teraz zdobytą wiedzą, by pomóc Ci w wyborze najciekawszego miejsca. Rozpoczynając naszą pracę, zastanawialiśmy się przede wszystkim, jak zaprojektować przestrzenie i przedmioty by zabawa nie tylko sprawiała dzieciom przyjemność, ale by dostarczała im zróżnicowanych bodźców. Dlatego projektując bawialnie dla dzieci, dzieliliśmy atrakcje na odrębne strefy. Dzięki temu mali goście mogą skupić się na poszczególnych zabawach.

Nie sposób się oprzeć
To, co motywuje najmłodszych do przemieszczania się, jest potrzeba łapania znajdujących się w ich pobliżu przedmiotów. Dlatego przedmioty, którymi manipulują już najmłodsi, muszą nie tylko być bezpieczne, ale także przykuwać ich wzrok za sprawą swoich kolorów czy kształtów. Powinny być także przyjazne w dotyku i mieć odpowiednie gabaryty, gwarantujące bezpieczną zabawę. Jedną z ulubionych dziecięcych stref jest szalona zabawa w kulkach. To dla nich prawdziwy raj, w którym mogą stymulować swoją wyobraźnię oraz poprawiać swoje zdolności kinetyczne. Nic więc dziwnego, że i w naszym projekcie uwzględniliśmy ten rodzaj atrakcji.

Budowanie nastroju
Zabawy wymagające konstruowania pobudzają wyobraźnię. Dzieci, mając do dyspozycji przedmioty czy modułowe elementy, mogą budować z nich swój własny świat. Stają przed szansą odkrycia nowych zastosowań przedmiotów, na które nie wpadłby żaden dorosły. Zabawy konstrukcyjne ćwiczą sprawność manualną dziecka oraz rozbudzają jego kreatywność. Najczęstszą zabawą młodych budowniczych jest układanie klocków. Ale to niejedyne rozwiązanie. Dając dzieciom modułowe elementy, mogą one stworzyć swoją własną rzeczywistość, wykorzystując przy tym swoją nieograniczoną wyobraźnię.

W bawialniach przydają się także modułowe meble. Dzięki nim można błyskawicznie dostosować wystrój danego wnętrza na potrzeby chwili. Jeśli w sali bawi się garstka dzieci – łatwo zredukować liczbę mebelków, by zaoszczędzić cenne miejsce.

W głównej roli
Zabawy tematyczne pomagają dzieciom w odkrywaniu złożoności relacji międzyludzkich. Taka rozrywka ma kluczowe znaczenie, gdyż pozwala scalić wszystkie funkcje fizyczne

i psychiczne. W tego rodzaju kontrolowanych sytuacjach dziecko naśladuje czynności zaobserwowane w swoim otoczeniu, wcielając się w różne role. Co ważne, niepotrzebne są do tego żadne zabawki czy przedmioty, zwłaszcza że tego typu zabawy dzieci z reguły inicjują same. Doskonałym wsparciem jest za to sama przestrzeń: jej wystrój, dekoracja, charakter.
W zaprojektowanej przez nas strefie urodzinowej w krakowskiej bawialni, mały solenizant może stać się kim chce, narzucając dorosłym oraz rówieśnikom określony rodzaj zachowania.

W zdrowym ciele
Zabawy ruchowe ćwiczą sprawność i budują siłę. Są one naturalną aktywnością każdego dziecka i zaspokajają potrzebę ruchu. Dzieci rozwijają swoją zręczność, szybkość i poczucie rytmu. Dodatkowo, zabawa przyjmująca formę zawodów sportowych, uczy dzieci zdrowej rywalizacji oraz wzmacnia wiarę w siebie. Najpopularniejszymi zabawami ruchowymi są gry w piłkę, taniec, skakanie, wspinanie się czy berek.

By jednak można było bezpiecznie poszaleć, niezbędna jest odpowiednia powierzchnia oraz bezpieczne rozmieszczenie sprzętów. Projektując krakowską bawialnię, mieliśmy określoną przestrzeń do dyspozycji. Dzięki pomysłowym rozwiązaniom udało się nam wydzielić aż kilka stref, w których dzieci mogą dać upust swej energii. Co najważniejsze, są to strefy wyraźnie różniące się między sobą charakterem, a przez to oferujące zróżnicowane sposoby na spędzenie wolnego czasu. Jest zatem cała sala wypełniona trampolinami, jest strefa disco
(z bezpieczną dla wzroku dzieci charakterystyczną kulą) oraz strefa ruchu.

Mali odkrywcy
Równie wiele energii wymagają gry i zabawy polegające na odkrywaniu świata otaczającego dzieci. Ich głównym celem jest zaspokojenie naturalnej dla tego okresu rozwoju ciekawości. Niejako skutkiem ubocznym jest zdobywanie przez dziecko wiedzy o otoczeniu. Zabawy tego typu są więc zazwyczaj wynikiem wewnętrznej dziecięcej potrzeby. By ją zaspokoić, dzieci wykonują rozmaite doświadczenia na różnych materiałach, zabawkach czy generalnie czymkolwiek, co znajduje się pod ręką. I tutaj właśnie odpowiedzialność leży po stronie dorosłych, by sprawić, że „pod ręką” znajdą się te właściwe sprzęty.

W poszukiwaniu właściwego rozwiązania dla naszej bawialni, wpadliśmy na pomysł stworzenia sali multimedialnej. Wyposażenie jej w telewizor obsługiwany pilotem, a także udostępnienie dzieciom konsoli sprawia, że w tym pomieszczeniu dzieci mogą samodzielnie odkrywać zasady posługiwania się sprzętem elektronicznym. Dodatkowo, znaleźć tam można magnetyczną kolorowankę oraz dźwiękowy panel ścienny. Dużą popularnością cieszy się także interaktywna podłoga, reagująca na zachowania dzieci. Inspirację do sali czerpaliśmy ze znanego społecznego eksperymentu, który przeprowadzono swego czasu w Indiach. Tam, w ścianie na podwórzy w jednej z najuboższych dzielnic, naukowcy umieścili działający komputer. Rzecz obcą i nieznaną mieszkańcom. Jedynymi odważnymi do zbadania nowości i zapoznania się z jej mechanizmem okazały się właśnie dzieci. Po kilkunastu dniach poczyniły wyraźne postępy w obsłudze komputera, a po kolejnych tygodniach zaczęły skarżyć się badaczowi, że sprzęt działa zbyt wolno i chciałyby, aby wymieniono w nim procesor…

Ucz się, ucz…
Teoretycznie tekst miał dotyczyć szalonej zabawy, ale niemal wszędzie przewija się wątek edukacyjny. Trudno się temu dziwić. Przemycane do zabaw elementy edukacyjne mają wartości kształcące. Dlatego też tego typu zabawy są celowo organizowane przez dorosłych w celu wpojenia dzieciom nowych umiejętności i przekazania wiedzy o konkretnym wycinku świata. Wzorcowa zaprojektowana zabawa edukacyjna zakłada zachęcenie dzieci do koncentracji i zaangażowania na postawionych przed nimi zadaniach. Następnie, dzieci dokonują analizy i syntezy zdobytych informacji, wyróżniają i porównują cechy różnych przedmiotów, starając się jak najpoprawniej zrozumieć odkrytą właśnie zasadę, zależność lub mechanizm.

Tworząc naszą bawialnię, dołożyliśmy sił, by wszystkie działające tam strefy niosły ze sobą dodatkową wartość dla odwiedzających. Stąd na przykład tematyczny podział stref na planety: każda sala została scharakteryzowana jako rzeczywiście istniejąca planeta, posiadająca konkretne właściwości, o których dziecko dowiaduje się podczas zabawy. Księżyc to miejsce dla prawdziwego odkrywcy. Mars jako planeta bez grawitacji doskonale nadaje się do skakania na trampolinach, a Saturn ze swoimi pierścieniami to raj dla sportowców ścigających się w gokartach.

Jak widać, możliwości szalonej, ale pożytecznej zabawy jest bez liku. Nawet jeśli nie wszystkie jej rodzaje da się zapewnić we własnym domu, to na szczęście pozostają jeszcze profesjonalne bawialnie. Tam, pod opieką zawodowców i przy wykorzystaniu zgromadzonych tam sprzętów, każde dziecko może wybawić się za wszystkie czasy.

PLN Design jest partnerem cyklu „Dobre mamy projektantki”.

Udostępnij ten artykuł

Zapisz się do newslettera

Wpisz szukane słowo i kliknij enter